Download Logo
Copy Logo

މެލޭޝިއާގައި 16އަހަރުން ދަށުގެ ކުދިން ސޯޝަލް މީޑިއާ ބޭނުންކުރުން މަނާކުރުން

ސައިބަރޓެގް 01 ޖޫން 2026

މެލޭޝިއާގައި 16 އަހަރުން ދަށުގެ ކުދިން ސޯޝަލް މީޑިއާ ބޭނުންކުރުން މަނާކުރާ ގަވާއިދަށް މިއަދު އަމަލުކުރަން ފަށައިފި: މީގެ ސަބަބުން ކުޑަކުދިންނަށާއި، ބެލެނިވެރިންނަށް އަދި ޕްލެޓްފޯމްތަކަށް ކުރާނެ އަސަރަކީ ކޮބާ؟

މެލޭޝިއާގައި 16 އަހަރުން ދަށުގެ ކުދިން ސޯޝަލް މީޑިއާ އެކައުންޓްތައް ހެދުމާއި ބޭނުންކުރުން މަނާކުރާ އާ ގަވާއިދުތަކަށް ރަސްމީކޮށް އަމަލުކުރަން ފަށައިފިއެވެ. މިއީ އޮންލައިން ރައްކާތެރިކަން ކަށަވަރުކުރުމަށް މި ސަރަހައްދުގައި އެޅި އެންމެ ވަރުގަދަ އެއް ފިޔަވަޅެވެ.

ޖޫން 1 އިން ފެށިގެން އަމަލުކުރަން ފެށި މި ގަވާއިދުގެ ދަށުން، ބޮޑެތި ސޯޝަލް މީޑިއާ ޕްލެޓްފޯމްތަކުން އުމުރު ކަށަވަރުކުރާނެ ނިޒާމުތައް ގާއިމުކޮށް، އުމުރުން ނުފުރޭ ކުދިން އެކައުންޓް ހެދުން ހުއްޓުވަން ޖެހެއެވެ. މި ގަވާއިދަށް އަމަލުނުކުރާ ކުންފުނިތައް 10 މިލިއަން ރިންގިޓާ ހަމައަށް ޖޫރިމަނާ ކުރެވިދާނެއެވެ.

މި ފިޔަވަޅަކީ ސޯޝަލް މީޑިއާގެ ސަބަބުން ކުޑަކުދިންނާއި ފުރާވަރުގެ ކުދިންނަށް ކުރާ ނޭދެވޭ އަސަރުތަކާ މެދު ދުނިޔޭގެ ފެންވަރުގައި އުފެދިފައިވާ ކަންބޮޑުވުންތަކާ ގުޅިގެން އެޅި ފިޔަވަޅެކެވެ. މީގެ ތެރޭގައި ސައިބަރ ބުލީކުރުން، އޮންލައިންކޮށް ކުދިން ގްރޫމްކުރުން، ގެއްލުންދެނިވި މައުލޫމާތު، ސްކޭމްތައް، ދޮގު މައުލޫމާތު ފެތުރުން އަދި ނަފްސާނީ ދުޅަހެޔޮކަމަށް ކުރާ އަސަރުތައް ހިމެނެއެވެ.

މެލޭޝިއާއިން މި ގަވާއިދު ތައާރަފުކުރަނީ ކީއްވެ؟

މެލޭޝިއާގެ ކަމާބެހޭ ފަރާތްތަކުން ބުނާ ގޮތުގައި، މި ގަވާއިދުގެ މަގްސަދަކީ ކުދިން އިންޓަނެޓް ބޭނުންކުރުން މުޅިން ހުއްޓުވުމެއް ނޫނެވެ. ނަމަވެސް، އޮންލައިންކޮށް ކުރިމަތިވާ ނުރައްކާތަކަށް ކުދިން ހުށަހެޅޭ މިންވަރު މަދުކޮށް، ރައްކާތެރި ގޮތެއްގައި ޑިޖިޓަލް ވަސީލަތްތައް ބޭނުންކުރުމަށް ބާރުއެޅުމެވެ.

ކަމާބެހޭ ފަރާތްތަކުން ފާހަގަކޮށްފައިވާ ބައެއް ކަންބޮޑުވުންތަކުގެ ތެރޭގައި ހިމެނެނީ:

- ސައިބަރ ބުލީކުރުމާއި އޮންލައިންކޮށް ފުރައްސާރަކުރުން

- ކުޑަކުދިންގެ ނާޖާއިޒު ފައިދާ ނެގުމާއި އޮންލައިން ގްރޫމިންގް

- ގެއްލުންދެނިވި ނުވަތަ އުމުރާ ނުގުޅޭ މައުލޫމާތަށް ހުށަހެޅުން

- ކުޑަކުދިންނަށް އަމާޒުކޮށްގެން ހިންގާ އޮންލައިން ސްކޭމްތައް

- މާގިނަ ވަގުތު ސްކްރީން ކައިރީގައި ހޭދަކުރުމާއި ސޯޝަލް މީޑިއާއަށް ދެވިހިފުން

- ދޮގު މައުލޫމާތާއި އޮޅުވާލާފައިވާ މައުލޫމާތު ފެތުރުން

މި މަސައްކަތަކީ އޮންލައިން ރައްކާތެރިކަން ވަރުގަދަކުރުމަށާއި ޑިޖިޓަލް ޕްލެޓްފޯމްތައް ޒިންމާދާރުކުރުވުމަށް މެލޭޝިއާއިން ކުރަމުންދާ ފުޅާ މަސައްކަތުގެ ބައެކެވެ.

މި ގަވާއިދުގެ އަސަރުކުރާނީ ކޮން އެޕްތަކަކަށް؟

ކަމާބެހޭ ފަރާތްތަކުން މި ގަވާއިދުގެ އަސަރުކުރާނެ އެޕްތަކުގެ ފުރިހަމަ ލިސްޓެއް އަދި އާންމުކޮށްފައި ނުވި ނަމަވެސް، ބޮޑަށް ބެލެވެނީ މެލޭޝިއާގައި ގިނަ ބަޔަކު ބޭނުންކުރާ ބޮޑެތި ސޯޝަލް މީޑިއާ ޕްލެޓްފޯމްތަކަށް މީގެ އަސަރުކުރާނެ ކަމަށެވެ.

މީޑިއާ ރިޕޯޓްތަކުގައި އާންމުކޮށް ފާހަގަކޮށްފައިވާ ޕްލެޓްފޯމްތަކުގެ ތެރޭގައި ފޭސްބުކް، އިންސްޓަގްރާމް، ޓިކްޓޮކް، ޔޫޓިއުބް، ތްރެޑްސް އަދި އެކްސް ހިމެނެއެވެ،

މެސެޖުކުރުމަށާއި ގޭމް ކުޅުމަށް ބޭނުންކުރާ ޕްލެޓްފޯމްތައް ކަމަށްވާ ވަޓްސްއެޕް، ޑިސްކޯޑް، ރޮބްލޮކްސް، ޓްވިޗް އަދި ސްޓީމް ފަދަ ތަންތަނާ މެދު އަދި ސުވާލުތަކެއް އެބަހުއްޓެވެ. ބައެއް ގައުމުތަކުން މިފަދަ ހިދުމަތްތައް ބަލަނީ ސޯޝަލް ނެޓްވޯކިންގް ފީޗާތައް ހުރި ނަމަވެސް، މިއީ މުއާމަލާތްކުރުމަށް ނުވަތަ ގޭމް ކުޅުމަށް ބޭނުންކުރާ ވަސީލަތްތަކެއްގެ ގޮތުގައެވެ. މެލޭޝިއާގެ ކަމާބެހޭ ފަރާތްތަކުން މިފަދަ ހުރިހާ ހިދުމަތްތަކަކަށް މި ގަވާއިދު ހިނގާނެތޯ އަދި ސާފުކޮށްދީފައެއް ނުވެއެވެ.

މި ގަވާއިދު ތަންފީޒުވަމުންދާ ވަރަކަށް، ކަމާބެހޭ ފަރާތްތަކުން ދޭ އިރުޝާދުތަކާ އެކު މީގެ ދާއިރާ އިތުރަށް ސާފުވެގެންދާނެއެވެ.

އުމުރު ކަށަވަރުކުރުން ކުރިއަށްދާނީ ކިހިނެއް؟

މި އާ ގަވާއިދާ ގުޅޭގޮތުން އެންމެ ބޮޑަށް ބަހުސްކުރެވޭ އެއް ކަމަކީ އުމުރު ކަށަވަރުކުރުމެވެ.

ސަރުކާރުގެ އޮފިޝަލުން ވިދާޅުވެފައިވާ ގޮތުގައި، އައިޑީ ކާޑު ނުވަތަ ޕާސްޕޯޓް ފަދަ ރަސްމީ ލިޔެކިޔުންތައް ބޭނުންކޮށްގެން އުމުރު ކަށަވަރުކުރަން ޖެހިދާނެއެވެ. ނަމަވެސް، ވަކި ޓެކްނޮލޮޖީއެއް ބޭނުންކުރުމަށް ސަރުކާރުން މަޖުބޫރުކޮށްފައި ނުވާތީ، އެކަން ކުރާނެ ގޮތެއް ނިންމާނީ ޕްލެޓްފޯމްތަކުންނެވެ.

މިހާރު އެކައުންޓް ހަދާފައިވާ ފަރާތްތަކުގެ އުމުރު ކަށަވަރުކުރުމުގެ މަސައްކަތް ވެސް ވަގުތު ފާއިތުވަމުންދާ ވަރަކަށް ޕްލެޓްފޯމްތަކުން ކުރިއަށް ގެންގޮސްފާނެއެވެ.

މި ފިޔަވަޅަށް ތާއީދުކުރާ ފަރާތްތަކުން ބުނާ ގޮތުގައި، އުމުރު ކަށަވަރުކުރުމުގެ ނިޒާމެއް ބޭނުންވަނީ، މިހާރު ހުރި ނިޒާމުތަކުގައި ދޮގު އުފަންދުވަހެއް ޖަހައިގެން ކުޑަކުދިންނަށް ފަސޭހައިން އެކައުންޓް ހެދޭތީއެވެ.ޕްރައިވެސީއާ މެދު ހުރި ކަންބޮޑުވުންތައް

ބޭނުންކުރާ ފަރާތްތަކަށް ވަރުގަދަ ރައްކާތެރިކަމެއް ލިބިގެންދާތީ ގިނަ ބެލެނިވެރިންނާއި ކުޑަކުދިންގެ ރައްކާތެރިކަމަށް ވަކާލާތުކުރާ ފަރާތްތަކުން މަރުހަބާ ކިޔާ ނަމަވެސް، އުމުރު ކަށަވަރުކުރުމުގެ ޝަރުތުތަކުގެ ސަބަބުން ޕްރައިވެސީ އަދި ޑިޖިޓަލް ހައްގުތަކަށް މަސައްކަތްކުރާ ޖަމާއަތްތަކުގެ މެދުގައި ކަންބޮޑުވުންތަކެއް ވަނީ އުފެދިފައެވެ.

ފާޑުކިޔާ ފަރާތްތަކުން ބުނާ ގޮތުގައި، އައިޑެންޓިފިކޭޝަން ލިޔެކިޔުންތައް ހުށަހަޅަން ޖެހުމުގެ ސަބަބުން ތިރީގައިވާ ކަންކަން މެދުވެރިވެދާނެއެވެ:

- އަމިއްލަ މައުލޫމާތު އެއްކުރާ މިންވަރު އިތުރުވުން

- ޑޭޓާ ބްރީޗްވުމުގެ (މައުލޫމާތު ވަގަށް ނެގުމުގެ) ނުރައްކާ ބޮޑުވުން

- އައިޑެންޓިޓީ ވެރިފިކޭޝަނާ ގުޅޭ ޕްރައިވެސީ ކަންބޮޑުވުންތައް

- އަމިއްލަ މައުލޫމާތު ނުބައި ގޮތުގައި ބޭނުންކުރުމުގެ ފުރުސަތު އޮތުން

މަދަނީ ޖަމިއްޔާތަކުން ވަނީ ސާފު ރައްކާތެރިކަމުގެ ފިޔަވަޅުތަކަށާއި، ދެފުށް ފެންނަ އުސޫލުތަކަށާއި، އަދި ވެރިފިކޭޝަން ޑޭޓާ ރައްކާކޮށް ބޭނުންކުރާނެ ގޮތުގެ ހަރުކަށި ހުދޫދުތަކެއް ކަނޑައެޅުމަށް ގޮވާލާފައެވެ.

މި ބަހުސުން ހާމަވަނީ ދުނިޔޭގެ އެކި ގައުމުތަކުގެ ސަރުކާރުތަކަށް ކުރިމަތިވަމުންދާ ބޮޑު ގޮންޖެހުމެކެވެ: އެއީ ކުޑަކުދިންގެ ރައްކާތެރިކަމާއި، ޕްރައިވެސީ އަދި ޑިޖިޓަލް ހައްގުތަކާ ދެމެދު ހަމަހަމަކަން ގާއިމުކުރުމެވެ.

ސޯޝަލް މީޑިއާ މަނާކުރުމުން ހަގީގަތުގައި ނަތީޖާއެއް ނުކުމެދާނެތަ؟

ބައިނަލްއަގުވާމީ ފެންވަރުގައި އުފެދޭ އެއް ސުވާލަކީ ހަމައެކަނި އުމުރުގެ ހުރަސްތަކުން ފުދޭތޯއެވެ.

އެހެން ގައުމުތަކުގެ ތަޖުރިބާއިން ދައްކާ ގޮތުގައި، ބޭނުންކުރާ ފަރާތްތަކުން އެހެން ޕްލެޓްފޯމްތައް ނުވަތަ ވާޗުއަލް ޕްރައިވެޓް ނެޓްވޯކް (VPN) ބޭނުންކޮށްގެން ނުވަތަ އެހެން މީހެއްގެ މައުލޫމާތު ބޭނުންކޮށްގެން މިފަދަ ހުރަސްތަކުން ސަލާމަތްވާނެ ގޮތްތައް ހޯދައެވެ.

ނަތީޖާއެއްގެ ގޮތުން، ގިނަ ތަޖުރިބާކާރުން ބުނަނީ ޓެކްނޮލޮޖީގެ މައްޗަށް ބިނާވެފައިވާ ހުރަސްތަކާއެކު ތިރީގައިވާ ކަންކަން ހިމަނަންޖެހޭ ކަމަށެވެ:

- ޑިޖިޓަލް ލިޓްރަސީ (އިންޓަނެޓަށް އަހުލުވެރިކުރުވުމުގެ) ތައުލީމު

- ބެލެނިވެރިންގެ ބައިވެރިވުން އިތުރުކުރުން

- ޕްލެޓްފޯމްތަކުގެ ފަރުމާ ރަނގަޅުކުރުން

- ރައްކާތެރި ރެކޮމެންޑޭޝަން ސިސްޓަމްތައް ގާއިމުކުރުން

- ގެއްލުންދެނިވި ކޮންޓެންޓް ބެލެހެއްޓުން (moderation) ހަރުދަނާކުރުން

އެ ފަރާތްތަކުން ގަބޫލުކުރާ ގޮތުގައި، ހަމައެކަނި އުމުރަށް ބަލައި ހުރަސްތައް އެޅުމަށްވުރެ، އިންޓަނެޓުގައި ސިއްހަތަށް ފައިދާހުރި މާހައުލެއް އުފެއްދުން މާ ނަތީޖާ ރަނގަޅުވާނެއެވެ.

ދުނިޔޭގެ ކުރިއަރަމުން އަންނަ އާންމު އުސޫލެއްގެ ބައެއް

މިފަދަ ފިޔަވަޅުތައް އަޅަމުންދަނީ ހަމައެކަނި މެލޭޝިއާއަކުން ނޫނެވެ.

އޮސްޓްރޭލިއާ، އިންޑޮނޭޝިއާ، އިނގިރޭސިވިލާތް އަދި ޔޫރަޕްގެ ބައެއް ގައުމުތަކުން ވެސް ދަނީ އުމުރު ކަށަވަރުކުރުމުގެ ޝަރުތުތަކާއި ކުޑަކުދިންނަށް އިންޓަނެޓުގައި ލިބޭ ރައްކާތެރިކަން ވަރުގަދަކުރުމުގެ މަސައްކަތް ކުރަމުން ނުވަތަ އެކަމާ މެދު ދިރާސާކުރަމުންނެވެ.

ބެލެނިވެރިންނަށް އެނގެންޖެހޭ ކަންކަން

އާ ގަވާއިދުތަކުގެ ސަބަބުން ޒިންމާ އޮތީ ހަމައެކަނި ޕްލެޓްފޯމްތަކަކަށް ނޫނެވެ، އާއިލާތަކަށް ވެސް ޒިންމާ އެބައޮތެވެ.

ބެލެނިވެރިންނަށް އިރުޝާދު ދެނީ:

- އިންޓަނެޓުގެ ނުރައްކާތަކާ ބެހޭގޮތުން ދަރިންނާ ފާޅުކަން ބޮޑު ގޮތެއްގައި ވާހަކަދެއްކުން

- ސޯޝަލް މީޑިއާ ބޭނުންކުރާ ގޮތް އެކަށީގެންވާ މިންވަރަކަށް ބެލެހެއްޓުން

- ޑިވައިސްތަކުގެ ޕްރައިވެސީ އަދި ސޭފްޓީ ސެޓިންގްސްތައް ރިވިއުކުރުން

- ސްކްރީން ޓައިމްގެ ދުޅަހެޔޮ އާދަތަކަށް ބާރުއެޅުން

- އޮޅުވާލައިގެން ހިންގާ ސްކޭމްތަކާއި ދޮގު މައުލޫމާތު ދެނެގަންނަން ދަރިންނަށް ދަސްކޮށްދިނުން

- ޒިންމާދާރު ޑިޖިޓަލް އަހުލާގެއް އުފެއްދުން

ތަޖުރިބާކާރުން ތަކުރާރުކޮށް ފާހަގަކުރާ ގޮތުގައި، ބެލެނިވެރިންނާއި ބަލަދުވެރިންގެ ފަރާތުން ލިބޭ އިރުޝާދާއި، ތައުލީމާއި، އަދި އަމަލީ ގޮތުން ބައިވެރިވުމުގެ ބަދަލުގައި ޓެކްނޮލޮޖީއަކަށް އެކަނި މަސައްކަތެއް ނުކުރެވޭނެއެވެ.

މެލޭޝިއާގެ 16 އަހަރުން ދަށުގެ ސޯޝަލް މީޑިއާ ގަވާއިދަކީ، ކުޑަކުދިންގެ އިންޓަނެޓް ރައްކާތެރިކަމާ މެދު ސަރުކާރުތަކުން ދެކޭ ގޮތަށް އައި ބޮޑު ބަދަލެކެވެ.

މި ގަވާއިދުން ދޭ އިޝާރާތަކީ، ބޭނުންކުރާ ފަރާތްތައް ރައްކާތެރިކުރުމުގައި ޑިޖިޓަލް ޕްލެޓްފޯމްތަކުން މިއަށްވުރެ ބޮޑު ދައުރެއް އަދާކުރަންޖެހޭ ކަމަށް އޮތް އުންމީދުތައް އިތުރުވަމުންދާ ކަމެވެ. ހަމައެއާއެކު، މީގެ ސަބަބުން ޕްރައިވެސީ، އުމުރު ކަށަވަރުކުރުން، ގަވާއިދު ތަންފީޒުކުރުން، އަދި އިންޓަނެޓުގެ މިނިވަންކަމުގެ މުސްތަގުބަލާ މެދު މުހިންމު ސުވާލުތަކެއް ވެސް އުފެދެއެވެ.ދުނިޔޭގެ އެކި ގައުމުތަކުން މިފަދަ ފިޔަވަޅުތައް ތަޖުރިބާކުރަމުންދާއިރު، މެލޭޝިއާއިން މިކަން ތަންފީޒުކުރާ ގޮތް ވަރަށް ގާތުން ބަލާނެއެވެ. އެއީ ބޭނުންކުރާ ފަރާތްތަކުގެ އިތުބާރާއި، އަމިއްލަ މިނިވަންކަމާއި، އަދި ފަސޭހައިން ޚިދުމަތްތައް ލިބިގަތުމުގެ ފުރުސަތު ދަމަހައްޓަމުން، ކުޑަކުދިންނަށް ރައްކާތެރި ޑިޖިޓަލް މާހައުލެއް ގާއިމުކުރުމުގައި އެ ގައުމަށް ކާމިޔާބުލިބޭތޯ ބެލުމަށެވެ.

މިވަގުތަށް އެއްކަމެއް ވަރަށް ސާފެވެ: ކުޑަކުދިންނާއި، ޓެކްނޮލޮޖީ އަދި އޮންލައިން ރައްކާތެރިކަމާ ގުޅޭގޮތުން ކުރެވޭ ބަހުސްތައް މިވަނީ އާ މަރުހަލާއަކަށް ފެށިފައެވެ.

ސައިބަރޓެގް

ސައިބަރޓެގް

ޓެކްނޮލޮޖީ ދާއިރާގެ މަސައްކަތްތެރިއެއް. ޓެކޮނޮލޮޖީއިން ގެނުވާ ބައިބައިވުން ކުޑަކުރުމަށް މަސައްކަތްކުރަން.

ޓެކްނޮލޮޖީ ހަބަރާއި ލިޔުން ހޮޅުއަށިތަކަށް.

ލޯތްބާއެކު ދިވެހިން އުފައްދާފައިވާ އުފެއްދުމެއް.